UPADŁOŚĆ KONSUMENCKA I CO DALEJ?

Upadłość konsumencka pozwala na oddłużenie osoby fizycznej, nie prowadzącej działalności gospodarczej. Wniosek o upadłość konsumencką może złożyć dłużnik, który popadł w niewypłacalność, to znaczy utracił zdolność do wykonywania swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. W szczególności procedura oddłużania może dotyczyć osób, które wpadły w pętlę kredytową, popadły w długi z powodu choroby, utraty pracy lub trudnej sytuacji osobistej. Upadłość konsumencka jest szansą dla osób, które mają kłopoty finansowe, chcą pozbyć się komornika i windykatorów, a przede wszystkim pragną zacząć życie bez długów.

KORZYŚCI Z OGŁOSZENIA UPADŁOŚCI KONSUMENCKIEJ

Jeszcze przed rozpoczęciem starań o ogłoszenie upadłości konsumenckiej warto się zorientować, jakie dokładnie korzyści może nam przynieść upadłość konsumencka, a przede wszystkim upewnić się, w jaki sposób procedura oddłużania pomoże wyjść z długów. Osoby, które chcą skorzystać z procedury oddłużania, powinny przede wszystkim znaleźć odpowiedź na następujące pytania:

Czy po ogłoszeniu upadłości dłużnik będzie miał gdzie mieszkać?

Czy zadłużony ma szansę na uniknięcie spłaty długów po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej?

Jak długo będzie trwała spłata wierzycieli określonych w planie spłaty?

Jakie działania może podjąć zadłużony w przypadku, gdy nie będzie w stanie spłacać wierzycieli zgodnie z ustalonym planem spłaty?

UPADŁOŚĆ A UTRATA DACHU NAD GŁOWĄ

Zazwyczaj największą obawą każdego, kto rozważa możliwość starania się o ogłoszenie upadłości konsumenckiej, jest perspektywa utraty mieszkania lub domu, w którym dłużnik zamieszkuje. Często wraz z zadłużonym mieszkają członkowie jego najbliższej rodziny, np. jego małżonek i dzieci. W sytuacji, gdy w skład masy upadłości zaliczamy mieszkanie lub dom dłużnika, pojawia się problem, gdzie dłużnik i jego rodzina będą mieszkać po ogłoszeniu upadłości.

Na szczęście, po ogłoszeniu upadłości konsumenckiej dłużnik nie pozostanie bez dachu nad głową. W sytuacji, gdy konieczne jest zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych zadłużonego oraz członków jego rodziny, będących na jego utrzymaniu, sąd wydzieli z sumy uzyskanej ze sprzedaży mieszkania lub domu upadłego odpowiednią kwotę na pokrycie kosztów najmu lokalu mieszkalnego dla dłużnika. Kwota ta będzie wynosić równowartość czynszu najmu mieszkania w miejscowości, w której mieszkał dłużnik lub sąsiedniej, za okres od dwunastu do dwudziestu czterech miesięcy. Sąd określi kwotę na pokrycie kosztów najmu mieszkania uwzględniając potrzeby zadłużonego i jego rodziny, w tym w szczególności weźmie pod uwagę liczbę osób pozostających na utrzymaniu upadłego, jego zdolności zarobkowe, sumę uzyskaną ze sprzedaży mieszkania lub domu należącego do upadłego oraz opinię syndyka.

W momencie, gdy mieszkanie lub dom należący do zadłużonego nie został jeszcze sprzedany, dłużnik może złożyć wniosek o przyznanie mu zaliczki na poczet kwoty, która zostanie wypłacona na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych upadłego i jego rodziny. Zaliczka zostanie wypłacona, jeśli sąd uzna, że fundusze masy upadłości na to pozwalają.

ODDŁUŻANIE CZYLI REDUKCJA ZOBOWIĄZAŃ

Ogłoszenie upadłości konsumenckiej pozwala na umorzenie zobowiązań osoby zadłużonej w części, a w niektórych sytuacjach nawet w całości.

W pierwszej kolejności spłata wierzycieli upadłego jest pokrywana ze środków, pochodzących z tak zwanej masy upadłości, czyli w uproszczeniu – z majątku zadłużonego. Środki dzielone są między wierzycieli zgodnie z postanowieniami ostatecznego planu podziału. W przypadku, gdy upadły nie posiada żadnego majątku, plan podziału nie jest sporządzany. W takiej sytuacji sąd zatwierdza listę wierzytelności, a następnie wysłuchuje upadłego, syndyka i wierzycieli.

Kolejno, sąd ustala plan spłaty wierzycieli. Plan spłaty wierzycieli określa:

– w jakim zakresie upadły jest obowiązany spłacać zobowiązania uznane na liście wierzytelności, niewykonane w toku postępowania na podstawie planów podziału,

– w jakim czasie zadłużony ma spłacić zobowiązania, o których mowa powyżej,

– jaka część zobowiązań upadłego powstałych przed dniem ogłoszenia upadłości zostanie umorzona po wykonaniu planu spłaty wierzycieli.

W przypadku, gdy ze względu na sytuację zadłużonego jest oczywiste, że nie byłby on w stanie wykonywać jakichkolwiek spłat na rzecz swoich wierzycieli, sąd nie ustala planu spłaty wierzycieli, a zobowiązania upadłego podlegają umorzeniu. Oznacza to, że w przypadku, gdy jest jasne, że zadłużony nie będzie miał możliwości spłacania zobowiązań na rzecz swoich wierzycieli, sąd zwolni go od tego obowiązku.

Czas spłaty zobowiązań wierzycieli określa się na okres maksymalnie trzydziestu sześciu miesięcy.

PLAN SPŁATY PRZY UPADŁOŚCI KONSUMENCKIEJ

Określając plan spłaty, sąd weźmie pod uwagę sytuację i możliwości zadłużonego. Po jakimś czasie od ogłoszenia upadłości może się jednak okazać, że sytuacja dłużnika w trakcie okresu spłaty zobowiązań ulegnie zmianie. Przykładowo, może się przecież zdarzyć, że dłużnik utraci pracę lub inne źródło dochodów. Co zatem dzieje się w przypadku, gdy upadły nie jest w stanie wywiązywać się z obowiązków, nałożonych na niego w planie spłaty? Na pewno nie można pozostać biernym i zaprzestać wykonywania obowiązków, określonych przez sąd. Przez takie zachowanie zadłużony naraża się na uchylenie planu spłaty wierzycieli, co z kolei rodzi negatywne skutki po stronie upadłego – w takim wypadku jego zobowiązania nie podlegają umorzeniu.

Jeśli dojdzie do sytuacji, w której upadły nie będzie mógł dokonywać spłat na rzecz wierzycieli na warunkach ustalonych przez sąd, powinien wystąpić do sądu z wnioskiem o zmianę planu spłaty wierzycieli. Po rozpatrzeniu wniosku sąd może zadecydować o przedłużeniu czasu spłaty wierzycieli na dalszy okres, nie dłuższy niż osiemnaście miesięcy. Jeśli natomiast sąd ustali, że z przyczyn niezależnych od upadłego nie jest on w stanie wykonywać obowiązków, określonych w planie spłaty i brak możliwości wywiązywania się z tych obowiązków ma charakter trwały, może zadecydować o uchyleniu planu spłaty i umorzeniu pozostałych wierzytelności upadłego.

W przypadku, gdy zadłużony wykona obowiązki, nałożone przez sąd w planie spłaty wierzycieli, sąd wydaje postanowienie o stwierdzeniu wykonania planu spłaty. Sąd umarza w takim wypadku zobowiązania upadłego, które powstały przed dniem ogłoszenia upadłości, a które nie zostały wykonane w trakcie realizowania obowiązków, nałożonych w planie spłaty wierzycieli. Umorzeniu nie podlegają jedynie szczególne kategorie zobowiązań, do których zalicza się między innymi zobowiązania o charakterze alimentacyjnym, zadośćuczynienie za krzywdę oraz zobowiązania, których upadły umyślnie nie ujawnił, o ile wierzyciel nie brał udziału w postępowaniu.

SZANSA NA NOWE ŻYCIE

Po wykonaniu obowiązków określonych planem spłaty wierzycieli, upadły ma zatem szansę na to, by rozpocząć nowe życie i bez problemów finansowych zacząć budować swoją przyszłość od nowa. Trzeba pamiętać o tym, że sąd może wyznaczyć upadłemu okres nie dłuższy niż trzydzieści sześć miesięcy na spłatę zobowiązań. Warto przez ten czas zmobilizować się i starać się wykonywać wszystkie nałożone przez sąd obowiązki, by po realizacji planu spłaty wierzycieli móc cieszyć się początkiem nowego życia bez wierzycieli i kłopotów z płatnościami.

Oddłużanie jest skomplikowanym procesem i każdy indywidualny przypadek powinien być odrębnie oceniany. Z tego powodu przed podjęciem decyzji o złożeniu wniosku o upadłość konsumencką najlepiej poradzić się specjalisty, który wytłumaczy, jakie będą skutki ogłoszenia upadłości konsumenckiej i jakie korzyści może przynieść upadłemu przeprowadzenie procedury oddłużania.